Anna Wiśniewska-Grabarczyk

Urodziła się w Trzciance, na ziemiach odzyskanych, gdzie ukończyła Liceum Ogólnokształcące im Stanisława Staszica, mieszkała w Łodzi, obecnie w Kopenhadze.

Anna Wiśniewska-Grabarczyk, dr nauk humanistycznych, badaczka cenzury Polski Ludowej, krytyczka literacka, autorka trzech książek i kilkudziesięciu artykułów naukowych, popularnonaukowych, krytycznoliterackich i publicystycznych; nominowana do Nagrody Literackiej im. W. Gombrowicza za powieść Porzeczkowy Josef; autorka tekstu słuchowiska Spożywczy bigiel. Mrożące sok w listkach przygody Szpinaka Alberta; laureatka Nagrody tygodnika „Polityka” i Nagrody Fundacji UŁ za najlepszą pracę magisterską oraz wyróżniona w konkursie im. W. Pobóg-Malinowskiego na Najlepszy Debiut Historyczny Roku; kierownik grantu NCN Powojenna literatura polska w świetle kryptotekstów (na podstawie biuletynów Głównego Urzędu Kontroli Prasy, Publikacji i Widowisk z lat 1945–1956); stypendystka Fundacji im. M. Mochnackiego; członkini the Polish Institut of Arts and Sciences of America (Polskiego Instytutu Naukowego w Ameryce; PIASA), Komisji Badań Genetycznych i Dokumentacyjnych nad Literaturą PAN/Łódź oraz Kolegium Redakcyjnego pisma „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Litteraria Polonica”; publikowała m.in. w “The Polish Review”, „Zeszytach Literackich”, “Zagadnieniach Rodzajów Literackich”, “Socjolingwistyce”, “Dziejach Najnowszych”, “Przeglądzie Orientalistycznym”, “Przeglądzie Bibliotecznym”, “Nowych Książkach”, “Twórczości”, “Odrze”, “Gazecie Wyborczej”, “Polityce”, “Krytyce Politycznej”, “Kulturze Liberalnej”.

KSIĄŻKA NAUKOWA

1. „Czytelnik” ocenzurowany. Literatura w kryptotekstach — recenzjach cenzorskich okresu stalinizmu (na materiale GUKPPiW z 1950 roku), Wyd. IPN, Warszawa 2018 (rec. prof. Z. Romek, prof. K. Budrowska).

ARTYKUŁY i RECENZJE NAUKOWE

1. The censorship review in the Polish People’s Republic as cryptotext, „The Polish Review” 2019, nr 1 (64), s. 31–49.

2. Pragmatographia de legitimo usu ambrozji tureckiej, czyli rozważania Tadeusza Krusińskiego o kawie, „Przegląd Orientalistyczny” 2015, nr 3–4, s. 161–178.

3. Recenzja cenzorska Polski Ludowej, „Zagadnienia Rodzajów Literackich” 2016, nr 59 (117), z. 1, s. 97–103.

4. Segment streszczający recenzji cenzorskiej (na materiale GUKPPiW z roku 1950), „Socjolingwistyka” 2016, z 1 (30), s. 277–288.

5. On rotting eggs, swallow nests and lacquered ducks – culinary topics in Łódź press 1949–1956, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Litteraria Polonica” 2015, z. 4 (30), s. 169–180.

6. Theatre and drama of Socialist realism in the context of cryptotexts (based on MKiS and WUKPPiW material), „Folia Litteraria Polonica” 2016, nr 6 (36), s. 45–59.

7. „O wyższy poziom pracy nad książką” – biuletyny urzędu cenzury z lat 1945–1956 w perspektywie literaturoznawczej. Rekonesans, [w:] Cenzura w PRL. Analiza zjawiska, red. Z. Romek, K. Kamińska-Chełminiak, Warszawa 2017, s. 61–74.

8. Publikacje naukowe oraz podręczniki szkolne Polski Ludowej w świetle recenzji cenzorskich z lat 50. XX wieku, [w:] Filologia jako porządkowanie chaosu. Studia nad językiem i tekstem, red. E. Woźniak, A. Lenartowicz-Zagrodna, Wyd. UŁ, Łódź 2018, s. 453–467.

9. Teatr i dramat okresu socrealizmu w świetle kryptotekstów (na materiale MKiS oraz WUKPPiW), [w:] Metateksty i parateksty teatru i dramatu (od antyku do współczesności), red. M. Budzowska, K. Chiżyńska, J. Czerwińska, Wyd. UŁ, Łódź 2016, s. 101–115.

10. Czy literatura potrafi mówić kulinariami? Na przykładzie kategorii starości i młodości, [w:] Starość i młodość w literaturze i kulturze, red. M. Kuran, Wyd. UŁ, Łódź 2015, „Analecta Literackie i Językowe” t. V, s. 47–60.

11. Rec. „Nie należy dopuszczać do publikacji”. Cenzura w PRL, red. G. Gzella, J. Gzella, „Dzieje Najnowsze” 2015, z. 3, s. 245–249.

12. Rec. Anarchia i francuski teatr sprzeciwu społecznego 1880–1914. Antologia przekładów, red. i oprac. T. Kaczmarek, Wyd. UŁ, Łódź 2014, „Czytanie Literatury. Łódzkie Studia literaturoznawcze” 2015, nr 4, s. 365.

13. Rec. Polsko-włoskie kontakty filmowe. Topika, koprodukcje, recepcja, red. A. Miller-Klejsa, M. Woźniak, Wyd. UŁ i Wyd. Biblioteki Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej, Telewizyjnej i Teatralnej, „Czytanie Literatury. Łódzkie Studia Literaturoznawcze” 2015, nr 4, s. 374–375.

14. Rec. Shakespeare 2014. W 450. rocznicę urodzin, red. K. Kujawińska, M. Sosnowska, Wyd. UŁ, Łódź 2014, „Czytanie Literatury. Łódzkie Studia Literaturoznawcze” 2015, nr 4, s. 378.

15. Rec. Pisarza portret odtworzony, Kariera pisarza w PRL-u, red. M. Budnik, Kamila Budrowska, Elżbieta Dąbrowicz, Katarzyna Kościewicz, IBL PAN, Warszawa 2014, „Śląskie Studia Humanistyczne” 2016, nr 1–2, s. 269–277.

16. Rec. Eleonora Jedlińska, Powszechna Wystawa Światowa w Paryżu w 1900 roku. Splendory Trzeciej Republiki, Wyd. UŁ, Łódź 2015, „Czytanie Literatury. Łódzkie Studia Literaturoznawcze” 2015, nr 4, s. 370.

17. Rec. Helena Więckowska. Bibliotekarz, historyk, bibliolog, red. J. Konieczna, M. Rzadkowolska, Wyd. UŁ, „Czytanie Literatury. Łódzkie Studia Literaturoznawcze” 2015, nr 4, s. 368–369.

18. Rec. Helena Więckowska. Bibliotekarz, historyk, bibliolog, red. Jadwiga Konieczna, M. Rzadkowolska, Wyd. UŁ, Łódź 2015, „Przegląd Biblioteczny” 2016, z. 1, s. 133–136.

19. Bulletins of the Polish censorship office from 1945 to 1956. A reconnaissance study, „Acta Universitatis Lodziensis. Folia Litteraria Polonica” 2019, nr 4, s. 311–331.

KSIĄŻKI LITERACKIE i POPULARNONAUKOWE

1. Porzeczkowy Josef, Wyd. Anagram, Warszawa 2018.

2. Pamięć smaku. Kuchnia mieszkańców Trzcianki i okolic, współautor A. Bolczyk-Shepherd, Muzeum Ziemi Nadnoteckiej im. W. Stachowiaka, Trzcianka 2015.

POEZJA i PROZA PUBLIKOWANE NA ŁAMACH PRASY I W TOMACH ZBIOROWYCH

3. Miniatury kulinarne, „Odra” 2016, nr 7–8.

4. Miniatury podróżnicze, „Odra” 2016, nr 7–8.

KRYTYKA LITERACKA

1. Porzeczkowy Josef (fragment prozy), „Odra” 2016, nr 7–8.

2. Tata (od)tworzony, „Nowe Książki” 2016, z. 7–8 s. 121–122 [Rec. T. Tellegen, Tato, Wyd. Dwie Siostry, Warszawa 2016].

3. Nie taki znowu raj, „Nowe Książki” 2016, z. 9, s. 88 [Rec. A. Łacina, Niebo nad pustynią, Nasza Księgarnia, Warszawa 2016].

4. Na tropach literatury, „Nowe Książki” 2016, z. 12 [Rec. J.C. Bertman, Pożeracze książek, M. Gläser, Strażniczka książek].

5. Pułapki renesansowej podróży, „Nowe Książki” 2018, z 12.

6. Kapelusze z obelg, „Nowe Książki” 2018, z 11.

7. O Pozytywce bez Pozytywki, „Nowe Książki” 2018, z. 7–8.

8. Bardzo kruchy łobuz, „Nowe Książki” 2018, z. 5.

9. (Czy) są jeszcze potrzebne książki o buntowniczkach (?), „Nowe Książki” 2018, z. 6.

12. Nieco mniej niesamowite przygody skarpetek, „Nowe Książki” 2018, z. 4.

13. Półtora miliona kroków (nieodbytej) podróży, „Nowe Książki” 2018, z. 3.

PUBLICYSTYKA

1. Oko cenzora, „Polityka” 2016, nr 37, s. 56–58.